Mantı yapmak zor mu? Dürüst cevap: hayır, ama ilk denemede "mükemmel" olmasını beklemek zor. Mantı, birkaç basit işin üst üste gelmesinden oluşur — hamur yoğur, aç, kes, doldur, kapat, haşla. Her adım tek başına kolaydır; iş, hepsini aynı gün ve aynı sabırla yapmakta. Bu yüzden mantı yapma başlangıç aşamasında hedefi "ince ince kesilmiş kırk mantı" değil, "ağzı açılmadan pişen, tadı güzel bir tabak" olarak koymak çok daha mantıklı.
Aşağıda önce mutfağınızda gerçekten neye ihtiyacınız olduğunu, sonra ilk tarifinizi ve yeni başlayanların en sık düştüğü tuzakları konuşalım.
Kaç malzeme lazım diye sorarsanız, cevap sizi rahatlatacak: beş kalem. Un, su, tuz, yumurta ve kıyma. Geri kalan her şey — yoğurt, sarımsak, tereyağı, nane, pul biber — süsleme ve lezzet katmanı. İlk denemede bunların yarısı bile yeter.
Normal beyaz un (çok amaçlı un) işinizi görür. Özel bir un aramanıza gerek yok. Ölçü sorusuna gelince: sabit bir su miktarı vermek yanıltıcı olur, çünkü unun nem oranı mevsime ve markaya göre değişir. Yaklaşık oran şöyle:
| Malzeme | Miktar | Not |
|---|---|---|
| Un | 2 su bardağı | Eleyerek ekleyin |
| Su | Yarım su bardağı | Azar azar dökün |
| Yumurta | 1 adet | Hamuru tutar |
| Tuz | 1 çay kaşığı | Suda eritin |
Suyu tek seferde dökmeyin. Un ortasına havuz açın, yumurtayı kırın, tuzlu suyu kaşık kaşık ilave edip toplayın. Hamur ele hafif yapışıyorsa bir tutam un, çatlıyorsa birkaç damla su. Hedef: kulak memesinden biraz daha sert. Mantı hamuru ekmek hamuru değildir; sert olması gerekir ki incelttiğinizde yırtılmasın.
Klasik mantıda dana veya koyun kıyması kullanılır; koyun eti daha karakterli, dana daha nötr bir tat verir. Yeni başlıyorsanız orta yağlı dana kıyma en affedici seçenek. Yağsız kıyma pişince kurur, çok yağlı olan ise hamuru ıslatır.
Et yemiyorsanız endişelenmeyin: haşlanmış patates–soğan karışımı ya da kavrulmuş mantar, mercimek ve havuçla hazırlanan sebzeli dolgular da aynı hamurla gayet iyi çalışır. Tavuklu versiyon ise daha hafif bir sonuç verir, göğüs eti kullanacaksanız içine biraz rendelenmiş soğan suyu koyun ki kurumasın.
Hamuru yumuşak tutmak. "Kolay açılsın" diye fazla su eklemek, kaynar suda dağılan mantı demektir. Sert hamur zahmetlidir ama sağlamdır.
Çok dolgu koymak. Bol içli mantı iştah açıcı görünür, tencerede açılır. Kural: dolgu, hamurun kapanmasını zorlaştırmamalı.
Hepsini bir anda pişirmek. Tencereye sıkışan mantılar birbirine yapışır. Geniş tencere, bol su, gerekirse iki parti halinde pişirin ve arada nazikçe karıştırın.
Hepsini pişirmek zorunda değilsiniz. Çiğ mantıları unlanmış bir tepsiye birbirine değmeyecek şekilde dizip birkaç saat kurutabilir, sonra torbaya alıp dondurucuda saklayabilirsiniz. Dondurulmuş mantı çözülmeden doğrudan kaynar suya atılır. Kurutma aşamasında üzerini kapatmamak önemli; nem hapsolursa yüzey yapışır, ardından çatlar.
İlk partiniz eğri büğrü olacak. İkincisinde kesim düzelir, üçüncüsünde eliniz kapatmayı ezberler. Mantı, tarifle değil tekrarla öğrenilen bir iştir.
Bir sonraki adım için acele et